Anvayaअन्वय
Bhagavad Gītā

Chapter 11

विश्वरूपदर्शनयोगः

Viśvarūpa Darśana Yoga — 55 verses

11.1arjuna uvāca .11.2bhavāpyayau hi bhūtānāṃ śrutau vistaraśo mayā .11.3evametadyathāttha tvamātmānaṃ parameśvara .11.4manyase yadi tacchakyaṃ mayā draṣṭumiti prabho .11.5śrībhagavānuvāca .11.6paśyādityānvasūnrudrānaśvinau marutastathā .11.7ihaikasthaṃ jagatkṛtsnaṃ paśyādya sacarācaram .11.8na tu māṃ śakyase draṣṭumanenaiva svacakṣuṣā .11.9sañjaya uvāca .11.10anekavaktranayanamanekādbhutadarśanam .11.11divyamālyāmbaradharaṃ divyagandhānulepanam .11.12divi sūryasahasrasya bhavedyugapadutthitā .11.13tatraikasthaṃ jagatkṛtsnaṃ pravibhaktamanekadhā .11.14tataḥ sa vismayāviṣṭo hṛṣṭaromā dhanañjayaḥ .11.15arjuna uvāca .11.16anekabāhūdaravaktranetraṃ paśyāmi tvāṃ sarvato.anantarūpam .11.17kirīṭinaṃ gadinaṃ cakriṇaṃ ca tejorāśiṃ sarvato dīptimantam .11.18tvamakṣaraṃ paramaṃ veditavyaṃ tvamasya viśvasya paraṃ nidhānam .11.19anādimadhyāntamanantavīryam anantabāhuṃ śaśisūryanetram .11.20dyāvāpṛthivyoridamantaraṃ hi vyāptaṃ tvayaikena diśaśca sarvāḥ .11.21amī hi tvāṃ surasaṅghā viśanti kecidbhītāḥ prāñjalayo gṛṇanti .11.22rudrādityā vasavo ye ca sādhyā viśve.aśvinau marutaścoṣmapāśca .11.23rūpaṃ mahatte bahuvaktranetraṃ mahābāho bahubāhūrupādam .11.24nabhaḥspṛśaṃ dīptamanekavarṇaṃ vyāttānanaṃ dīptaviśālanetram .11.25daṃṣṭrākarālāni ca te mukhāni dṛṣṭvaiva kālānalasannibhāni .11.26amī ca tvāṃ dhṛtarāṣṭrasya putrāḥ sarve sahaivāvanipālasaṅghaiḥ .11.27vaktrāṇi te tvaramāṇā viśanti daṃṣṭrākarālāni bhayānakāni .11.28yathā nadīnāṃ bahavo.ambuvegāḥ samudramevābhimukhā dravanti .11.29yathā pradīptaṃ jvalanaṃ pataṅgā viśanti nāśāya samṛddhavegāḥ .11.30lelihyase grasamānaḥ samantāl- lokānsamagrānvadanairjvaladbhiḥ .11.31ākhyāhi me ko bhavānugrarūpo namo.astu te devavara prasīda .11.32śrībhagavānuvāca .11.33tasmāttvamuttiṣṭha yaśo labhasva jitvā śatrūn bhuṅkṣva rājyaṃ samṛddham .11.34droṇaṃ ca bhīṣmaṃ ca jayadrathaṃ ca karṇaṃ tathānyānapi yodhavīrān .11.35sañjaya uvāca .11.36arjuna uvāca .11.37kasmācca te na nameranmahātman garīyase brahmaṇo.apyādikartre .11.38tvamādidevaḥ puruṣaḥ purāṇasa- tvamasya viśvasya paraṃ nidhānam .11.39vāyuryamo.agnirvaruṇaḥ śaśāṅkaḥ prajāpatistvaṃ prapitāmahaśca .11.40namaḥ purastādatha pṛṣṭhataste namo.astu te sarvata eva sarva .11.41sakheti matvā prasabhaṃ yaduktaṃ he kṛṣṇa he yādava he sakheti .11.42yaccāvahāsārthamasatkṛto.asi vihāraśayyāsanabhojaneṣu .11.43pitāsi lokasya carācarasya tvamasya pūjyaśca gururgarīyān .11.44tasmātpraṇamya praṇidhāya kāyaṃ prasādaye tvāmahamīśamīḍyam .11.45adṛṣṭapūrvaṃ hṛṣito.asmi dṛṣṭvā bhayena ca pravyathitaṃ mano me .11.46kirīṭinaṃ gadinaṃ cakrahastaṃ icchāmi tvāṃ draṣṭumahaṃ tathaiva .11.47śrībhagavānuvāca .11.48na vedayajñādhyayanairna dānaira- na ca kriyābhirna tapobhirugraiḥ .11.49mā te vyathā mā ca vimūḍhabhāvo dṛṣṭvā rūpaṃ ghoramīdṛṅmamedam .11.50sañjaya uvāca .11.51arjuna uvāca .11.52śrībhagavānuvāca .11.53nāhaṃ vedairna tapasā na dānena na cejyayā .11.54bhaktyā tvananyayā śakya ahamevaṃvidho.arjuna .11.55matkarmakṛnmatparamo madbhaktaḥ saṅgavarjitaḥ .