Anvayaअन्वय
Bhagavad Gītā

Chapter 1

अर्जुनविषादयोगः

Arjuna Viṣāda Yoga — 47 verses

1.1dhṛtarāṣṭra uvāca .1.2sañjaya uvāca .1.3paśyaitāṃ pāṇḍuputrāṇāmācārya mahatīṃ camūm .1.4atra śūrā maheṣvāsā bhīmārjunasamā yudhi .1.5dhṛṣṭaketuścekitānaḥ kāśirājaśca vīryavān .1.6yudhāmanyuśca vikrānta uttamaujāśca vīryavān .1.7asmākaṃ tu viśiṣṭā ye tānnibodha dvijottama .1.8bhavānbhīṣmaśca karṇaśca kṛpaśca samitiñjayaḥ .1.9anye ca bahavaḥ śūrā madarthe tyaktajīvitāḥ .1.10aparyāptaṃ tadasmākaṃ balaṃ bhīṣmābhirakṣitam .1.11ayaneṣu ca sarveṣu yathābhāgamavasthitāḥ .1.12tasya sañjanayanharṣaṃ kuruvṛddhaḥ pitāmahaḥ .1.13tataḥ śaṅkhāśca bheryaśca paṇavānakagomukhāḥ .1.14tataḥ śvetairhayairyukte mahati syandane sthitau .1.15pāñcajanyaṃ hṛṣīkeśo devadattaṃ dhanañjayaḥ .1.16anantavijayaṃ rājā kuntīputro yudhiṣṭhiraḥ .1.17kāśyaśca parameṣvāsaḥ śikhaṇḍī ca mahārathaḥ .1.18drupado draupadeyāśca sarvaśaḥ pṛthivīpate .1.19sa ghoṣo dhārtarāṣṭrāṇāṃ hṛdayāni vyadārayat .1.20atha vyavasthitāndṛṣṭvā dhārtarāṣṭrān kapidhvajaḥ .1.21hṛṣīkeśaṃ tadā vākyamidamāha mahīpate .1.22yāvadetānnirikṣe.ahaṃ yoddhukāmānavasthitān .1.23yotsyamānānavekṣe.ahaṃ ya ete.atra samāgatāḥ .1.24sañjaya uvāca .1.25bhīṣmadroṇapramukhataḥ sarveṣāṃ ca mahīkṣitām .1.26tatrāpaśyatsthitānpārthaḥ pitṝnatha pitāmahān .1.27śvaśurānsuhṛdaścaiva senayorubhayorapi .1.28kṛpayā parayāviṣṭo viṣīdannidamabravīt .1.29sīdanti mama gātrāṇi mukhaṃ ca pariśuṣyati .1.30gāṇḍīvaṃ sraṃsate hastāttvakcaiva paridahyate .1.31nimittāni ca paśyāmi viparītāni keśava .1.32na kāṅkṣe vijayaṃ kṛṣṇa na ca rājyaṃ sukhāni ca .1.33yeṣāmarthe kāṅkṣitaṃ no rājyaṃ bhogāḥ sukhāni ca .1.34ācāryāḥ pitaraḥ putrāstathaiva ca pitāmahāḥ .1.35etānna hantumicchāmi ghnato.api madhusūdana .1.36nihatya dhārtarāṣṭrānnaḥ kā prītiḥ syājjanārdana .1.37tasmānnārhā vayaṃ hantuṃ dhārtarāṣṭrānsvabāndhavān .1.38yadyapyete na paśyanti lobhopahatacetasaḥ .1.39kathaṃ na jñeyamasmābhiḥ pāpādasmānnivartitum .1.40kulakṣaye praṇaśyanti kuladharmāḥ sanātanāḥ .1.41adharmābhibhavātkṛṣṇa praduṣyanti kulastriyaḥ .1.42saṅkaro narakāyaiva kulaghnānāṃ kulasya ca .1.43doṣairetaiḥ kulaghnānāṃ varṇasaṅkarakārakaiḥ .1.44utsannakuladharmāṇāṃ manuṣyāṇāṃ janārdana .1.45aho bata mahatpāpaṃ kartuṃ vyavasitā vayam .1.46yadi māmapratīkāramaśastraṃ śastrapāṇayaḥ .1.47sañjaya uvāca .